Thành tích cá nhân có còn là thành tích khi AI làm phần khó thay bạn?

Điều này gợi ý một cách thực tế để định hướng lại bản thân: hãy tìm những thứ mà máy còn kém và đầu tư nghiêm túc vào đó. AI đang rất giỏi tổng hợp thông tin, tạo ra nội dung có cấu trúc, xử lý các tác vụ lặp đi lặp lại. Nhưng nó còn kém ở chỗ điều hướng sự mơ hồ về đạo đức, xây dựng lòng tin trong những tình huống con người phức tạp, và quan trọng hơn cả, biết câu hỏi nào quan trọng hơn câu trả lời. Đây là những kỹ năng cứng nhất tồn tại. Và chúng không thể được xây dựng bằng cách để AI làm thay.

Kết luận: Dùng AI để đi xa hơn, không phải để đi thay

Bản chất của thành tích đang thay đổi, chứ không biến mất. Những gì con người có thể xây dựng, giải quyết và tưởng tượng cùng với AI đã vượt xa những gì các thế hệ trước có thể làm một mình. Điều đó không phải là lý do để nỗ lực trở nên ít giá trị hơn. Ngược lại, nó khiến câu hỏi về nỗ lực trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.

Một số hình ảnh đơn cử về AI góp phần giúp con người tạo ra thành tích trong lĩnh vực họ làm việc

Câu hỏi thực sự không phải là “AI có làm phần khó không?” mà là “chúng ta có thực sự hấp thụ phần khó đó không?”

Một cách tự kiểm tra rất đơn giản là nhìn lại những thứ mình tạo ra trong tuần này với AI và hỏi thật thành thật: bao nhiêu phần khó trong đó thực sự là của mình? Bao nhiêu phần là những lần vật lộn, sai, sửa, sai lại trước khi nhìn ra vấn đề? Bởi vì chính những khoảnh khắc đó mới là nơi năng lực được hình thành.

Có lẽ trong thời đại AI, câu hỏi quan trọng không còn là chúng ta đạt được kết quả gì, mà là chúng ta đã phải trở thành ai để đạt được kết quả đó.

Với mình, điều đó có thể chỉ là một ý tưởng thuyết trình lóe lên đúng phút cuối deadline, sau hàng tuần suy nghĩ, vật lộn và đúc kết những khó khăn thực sự của dự án. AI chỉ xuất hiện sau đó, giúp mình hoàn thiện những gì mình đã tìm ra. Hay một template xử lý dữ liệu dự án mà mình tự lên phần sườn, rồi mới dùng AI để tối ưu phần tính toán và vá những điểm yếu trong dữ liệu mình thu thập.

Mình dùng AI để đi xa hơn, chứ không để nó đi thay.