"Sân bay ma" lớn nhất Tây Ban Nha – hơn tỉ EUR cho bài học về quy hoạch

Ở thời điểm 2008, sân bay chính của Madrid là Madrid-Barajas đã được nâng cấp công suất, hoạt động mở rộng sân bay với nhà ga T4 đã được hoàn thành vào năm 2006. Lúc này thì Marid-Barajas đã có thể phục vụ 70 triệu lượt khách mỗi năm, giải quyết tình trạng quá tải trước đây. Do đó, Ciudad Real như “người thừa”, các hãng hàng không sau khi cân nhắc vẫn chọn bay từ Madrid-Barajas vì thuận tiện hơn cho hành khách khởi hành từ thủ đô.

Cũng nói về sự thuận tiện thì đây là một trong những lý do chính khiến Ciudad Real “chết yểu”, sân bay có trước còn hạ tầng kết nối thì không thấy đâu. Ciudad Real nằm cách Madrid chỉ 200 km, theo kế hoạch ban đầu thì sân bay nằm ngay cạnh tuyến đường sắt cao tốc AVE Madrid-Sevilla. Dự án sân bay Ciudad Real cũng bao gồm một nhà ga đường sắt riêng ngay tại sân bay và hành khách sau khi hạ cánh xuống Ciudad Real chỉ mất 50 phút đi tàu là về ga trung tâm Atocha ở Madrid. Tuy nhiên, dù một cây cầu bộ hành dài 300 m đã được xây xong nhưng nhà ga đường sắt cao tốc thì không bao giờ được xây. Lý do là công ty quản lý đường sắt Tây Ban Nha – ADIF đã từ chối việc dừng tàu cao tốc tại nhà ga của sân bay Ciudad Real vì cho rằng lượng khách quá ít và việc dừng một đoàn tàu chạy ở vận tốc 300 km/h sẽ làm chậm toàn bộ hành trình của tuyến Madrid-Sevilla. Kết quả là tàu thì vẫn chạy ngang qua sân bay Ciudad Real nhưng không bao giờ dừng lại.

Nếu không đi tàu cao tốc thì hành khách vẫn có thể đi bằng xe hơi trên đường cao tốc quốc gia AP-41 từ Madrid đến Ciudad Real. Tuy nhiên, đây lại là một tuyến đường cao tốc có thu phí và phí cao khiến nhiều người vẫn chọn đi đường quốc lộ miễn phí hơn. Kết quả là việc di chuyển từ Madrid đến Ciudad Real mất gần 2 tiếng, sân bay này không còn lợi thế cạnh tranh so với Madrid-Barajas. Bất kể là 50 phút đi tàu hay 2 tiếng đi xe hơi thì đối với hành khách và các hãng hàng không thì việc chuyển đổi phương tiện từ tàu/xe sang máy bay vẫn là một trở ngại quá lớn so với việc bay đi bay về trực tiếp từ Madrid.

Ciudad Real đi vào hoạt động vào thời điểm Tây Ban Nha rơi vào khủng hoảng tài chính. Yếu tố kinh tế này khiến sân bay tư nhân lớn nhất Tây Ban Nha này đối mặt với thế “tứ bề thọ địch”. Khủng hoảng tài chính kéo theo sự đổ vỡ của bong bóng bất động sản khiến chính phủ ưu tiên cứu các sân bay công thuộc hệ thống Aena (ENAIRE) – cơ quan quản lý hàng không thuộc Bộ Công trình Công cộng Tây Ban Nha, Ciudad Real thiếu sự hỗ trợ từ nguồn vốn chính phủ. Sân bay hoạt động chủ yếu dựa vào nguồn vốn của Caja Castilla-La Mancha (CCM) – một ngân hàng tiết kiệm ở Ciudad Real và cũng là nhà tài trợ chính cho dự án. CCM là ngân hàng đầu tiên của Tây Ban Nha bị ngân hàng trung ương tiếp quản vì nợ xấu và các khoản đầu tư sai lầm vào bất động sản/hạ tầng trong đó có sân bay Ciudad Real. Khi dòng vốn từ CCM không còn, sân bay không còn khả năng chi trả cho các hoạt động vận hành cơ bản dẫn đến phá sản.